Pap, vind je het erg als we een paar maanden bij je intrekken? vroeg Joris onzeker aan zijn vader.
Geen bezwaar, antwoordde de oude man kort en zakelijk.
Joris ouders waren tien jaar geleden uit elkaar gegaan. Twee jaar later had zijn moeder opnieuw gehuwd, maar zijn vader, Hendrik van den Berg, was blijven wonen in een eenzaam driekamerappartement in een rustige wijk van Utrecht. Zijn karakter was stroef, bijna ondragelijk, en vrouwen in zijn leven bleven nooit lang. Toch liet hij zijn zoon nooit in de steek: naast alimentatie betaalde hij de huur en kocht hij alles wat Joris nodighad, en hij nam een strenge, mannelijke rol in de opvoeding op zich zonder veel liefde of tederheid, maar met een stevige vaderlijke zorg.
Joris was vroeg zelfstandig. Na het afronden van de twaalfde klas (de HAVO) ging hij direct werken en trok hij uit bij zijn moeder, een kamer in een studentenhuis in Rotterdam. Een paar jaar later trouwde hij met Marijke, een vriendin uit de basisschool. Ze spaarden voor de eerste stap van een hypotheek en verzamelden een aanbetaling, tot de huisbaas van hun kamer onverwacht het pand te koop aanbood. Ze moesten dus even wachten tot de verkoop rond was.
Joris besloot Hendrik te vragen of hij even bij hem kon logeren. Zijn vader woonde tenslotte alleen in een driekamerflat. Het eerste nee van Hendrik deed Joris twijfelen en hij stond op het punt het gesprek af te ronden, toen zijn vader alsnog zei:
Je mag wel blijven. Alleen wel stil.
Dank je wel, slaakte Joris een opgeluchte zucht.
Hij wist dat zijn vader een stille, woordarme man was; Marijke, vijf maanden zwanger, verlangde ook naar rust. Wat ze niet doorhad, was dat alleen zij en Joris stil moesten zijn niet Hendrik in zijn eigen huis.
Elke ochtend om vijf uur stond Hendrik op, klom met zijn klompige pantoffels door de gang en begon zijn vaste route: toilet, badkamer, keuken, keuken, toilet, badkamer, badkamer, keuken een eindeloze kringloop van klak, klak, klak. Dan viel er iets, hij barstte uit: Verdomme! en de klaker ging verder. Of er nog slapers in de flat lagen, boeide hem niet. Hij hield zich niet in voor anderen; hij was thuis, en als iemand het niet bevalt, mag die wel vertrekken.
Naast het ochtendgerommel hield Hendrik de gezinsactiviteiten nauwlettend in de gaten. Na negen uur s avonds mocht er geen televisie meer het lawaai irriteerde hem. Een gebakken eitje in de pan? Nope, de geur beangstigde hem. Water en elektriciteit moesten worden gespaard hij was immers geen miljonair.
Zo verstrakte een week, tot Marijke onverwacht in het ziekenhuis belandde. Twee dagen later verscheen Hendrik met een zak vol fruit.
De baby heeft vitamines nodig, zei hij streng, terwijl hij het zakje overhandigde.
Bedankt, Hendrik, bedankte Marijke.
Geen dank, knikte hij kort. Ik ga wel. Volg de dokter.
Oké, lachte ze. Tot ziens.
Na haar ontslag zette Hendrik zijn ochtendroutine voort, maar probeerde hij het nu wat zachter te doen. Hij toonde een vage vorm van zorg: hij riep streng Ontbijt! of pakte stilletjes een dweil en schrobde de vloer, omdat Marijke in haar toestand meer rust verdiende.
Drie maanden later kochten ze eindelijk een appartement in Den Haag. Hendrik eiste dat er eerst een volledige verbouwing plaatsvond, voordat ze zouden intrekken. Marijke gaf geboorte terwijl de muren nog half geschilderd waren, en ze moesten tijdelijk weer bij Hendrik logeren. De grootouders langs, de ouders van Marijke, kwamen een paar keer langs, maar Hendrik deed altijd alsof hij hun bezoek niet op prijs stelde tot hij de kleine Lindetje zag. Dan verscheen er een zeldzame glimlach op zijn strenge gezicht; hij was klaar om zijn kleintje tegen de hele wereld te beschermen.
Elke ochtend tilde hij Lindetje op, zodat Marijke nog even kon uitrusten na de slapeloze nachten. Hij leerde zelfs luiers verschonen. Toen het moment aanbrak om naar hun eigen flat te verhuizen, veegde Hendrik een nauwelijks tranende, mannelijke traan weg en zei met een nors gezicht:
Jullie zijn nog jong, blijf hier nog even. Niet lang. Totdat Lindetje een man heeft.
Joris en Marijke keken elkaar verbaasd aan. Hendrik, zich omdraaien, voegde eraan toe:
Het is gewoon ouderdomssentiment, niets meer. Kom maar, neem het kind en pak jullie spullen. Jullie zullen nog verhuizen, jullie dwaze kinderen van de Koning van de Hemel.
Ze dachten dat hun vader wachtte tot ze eindelijk weg zouden gaan, maar ontdekten dat hij juist wilde blijven. Ze besloten te blijven een opa is tenslotte goud waard. Hendrik wiegde Lindetje zachtjes, fluisterde liefkozend tegen haar, en voelde zich eindelijk de gelukkigste man op de wereld, met de meest geliefde en dure mens in zijn leven.
