Het is onmogelijk om niet van je kinderen te houden, dacht Anke terwijl ze over het met sneeuw bedekte bospad strompelde. In werkelijkheid voelde ze alleen maar vermoeidheid, woede en een knagend gevoel van machteloosheid. Toen Joris nog leefde, nog voordat haar zesde zwanger was, fluisterde de buurvrouw van de zesde verdieping zeker dat Anke de deur al had gesloten en haar niet meer hoorde tegen haar man:
Voor de uitkeringen krijgen ze kinderen, en die blijven toch altijd achtergelaten!
Anke hikte tot ze een hick had, zo pijnlijk was die opmerking. Ja, ze wist nog een baan te houden met vier kinderen, maar ze bleven nooit alleen: eerst kwam haar moeder, daarna huurde ze een oppas. Ze hield van haar werk en vond het niet juist om te stoppen alleen omdat de kinderen klein waren. Zodra ze groter zouden worden, wat dan? Wie zou Anke dan nog zijn?
Dat bleek een juiste inschatting. Toen Joris er niet meer was, reikte Ankes salaris al nauwelijks om de basisbehoeften van haar vijf kinderen te dekken, maar het hield. Ze liet haar pensioen ongemoeid; die zat nog op een spaarrekening zodat de kinderen later een duwtje naar hun volwassen leven konden krijgen. Maar, zoals later bleek, was het alleenstaand zijn met vijf kinderen zelfs voor haar té zwaar.
Hele nacht stortte er sneeuw, en de paden die al smal waren, werden bijna onherkenbaar. Had ze van tevoren haar auto op een andere plek geparkeerd, maar nu moest ze eerst Koen en Lieke letterlijk slepen naar de tuin en terug, en dat was geen gemakkelijke klus. Anke keek naar haar voeten, probeerde niet met haar dichte laarzen de scherpe sneeuw op te rapen, en merkte de man die op haar afkwam niet op. Ze botsten tegen elkaar, hij hield nog staand, Anke viel in de sneeuw. Hij bood haar een hand aan om op te staan, maar liet een grote rode ballon in de vorm van een hart vallen.
Wat een domme Valentijnsdag! mormelde Anke onder haar adem.
Gisteren tot middernacht hielp ze haar middelste dochter Saskia met het vastzetten van de wollen klompen en schreef ze een verslag over de feestdag voor haar zoon Daan, terwijl ze haar oudste dochter Fien kalmeerde, die in paniek uitbarstte omdat ze een enorme puist op haar voorhoofd had. Ze was er zeker van dat de jongen die ze leuk vond haar morgen een valentijnkaart zou sturen en uit zou nodigen. Terwijl ze hiermee bezig was, hadden de jongste de acrylstiften gestolen en de witte kast in de woonkamer, de linoleum en elkaar beschilderd. De kinderopvang noemde hen die ochtend Papoeas en raadde aan om aceton te kopen om de nagellak te verwijderen.
Sorry, ik zag u niet, verontschuldigde de man zich.
In Anke woedde een tweestrijd: woede dat die lompse kerel haar niet had gezien, en schaamte om de verloren ballon, die vast voor zijn geliefde bestemd was. Het laatste overwon.
Ach ja, ik ben zelf schuld. Jammer van die ballon.
De man keek naar de lucht.
Geen zorgen. De vogeltjes vieren het ook.
Uw vrouw zal vast teleurgesteld zijn.
Dit is voor mijn dochter, zei hij met een glimlach. Ik haal er een andere.
Toen sprongen er ineens tranen uit Ankes ogen. De man leek duidelijk van streek en wist niet wat hij met die situatie moest beginnen.
Sorry, snikte Anke. Het was per ongeluk.
Gewoon niets Is er iets gebeurd?
Anke klaagde niet vaak over haar leven; ze sprak zelden over het feit dat ze weduwe was met vijf kinderen. Maar deze onbekende man was een vreemde, en ze was uitgeput.
Na haar verhaal zei hij:
U moet mijn vrouw leren kennen. Ze is gek geworden op haar derde kind, en ik zeg altijd: wacht even, leef eerst even voor jezelf, voordat je weer een kind krijgt. Nee, ik zeg niet dat veel kinderen slecht zijn ik vind het juist leuk, ik wil zelf ook een derde, maar sorry, ik verzin gewoon iets. Ik ben geen goede trooster.
Laat maar, zwaaide Anke met haar hand. Ik kijk soms naar ze en denk: ik moet van ze houden, echt heel veel. Maar in de praktijk word ik alleen maar boos en geïrriteerd. Waar is die liefde dan?
Die hebt u wel, stelde de man zelfverzekerd. Het is alleen onder de sneeuw geraakt, net als dit pad. En weet u nog wat hier in de zomer groeit?
Wat?
Paardenbloemen.
Anke leek te snappen, maar het gevoel van leegte bleef.
De man bracht haar tot de auto en wenste haar een fijne dag. In de auto streek Anke haar make-up bij en reed naar haar werk. Haar hart voelde zwaar; herinneringen aan dagen waarop ze onder de spiegel een valentijnkaart of bloemen op de achterbank vond, kwamen terug. Haar man was al vier jaar niet meer. Dergelijke feestdagen gaven altijd een vleugje heimwee. En vandaag stond er nog een vergadering op de agenda, waarin de irritante Sven de Vries opnieuw een half uur lang verveelde over zijn resultaten.
Op kantoor hing een aangename drukte: men vierde het Valentijnsfeest niet echt, maar overal lagen bloemen, meisjes fluisterden en giechelden, en de mannen waren meestal gespannen zo gaat dat altijd wanneer vrouwen verwachten dat je hun gedachten raadt. Toen Anke de vergaderkamer binnenliep, dacht ze even dat ze de verkeerde deur had gekozen en stapte achteruit: op de tafel lag een boeket rode rozen. De kamer was toch van haar, en ze liep voorzichtig naar de bloemen, als een kind dat een ongewone beestje bekijkt, niet wetend of het scherpe klauwen of een spinnen heeft.
Er lag een kaartje bij de bloemen. Anke pakte het voorzichtig op.
Ik zou het nooit durven, maar wanneer, als niet nu. In jouw ogen zie ik het universum, mijn stemming hangt af van jouw lach. Zullen we samen uit eten gaan? L.
While trying to recall which collega met de initialen L dit had kunnen schrijven, bleef Anke twijfelen of dit echt was. De kaart vermeldde een restaurant en een tijd: 19.00 uur. Leon, Lodewijk, of Lars? Er werkten mannen met die namen, maar niemand leek interesse te tonen. Het zou grappig zijn geweest als het Leon was: een tijdlang was Anke bijna verliefd op hem, net voor haar vijfde zwangerschap. Ze had net haar baan weer opgepakt, haar huwelijk zat niet meer stevig, en ze verlangde naar romantiek. Leon was net begonnen, vriendelijk en nieuwsgierig, en ze hadden een paar keer lunch gehad. Een paar keer voelde ze vlinders, maar toen ze de test deed, realiseerde ze zich dat het geen vlinders waren, maar protest van haar vruchtbaarheidsorgaan die om uitstel vroeg. Zwangerschappen kwamen altijd onverwacht, terwijl ze volgens alle regels onvruchtbaar leek. Toen ze zwanger was, vergat ze haar gevoelens, en toen Joris ziek werd, verdween Leon uit haar geheugen.
De hele dag woei Anke zich af of ze op die date moest gaan. Ze keek naar Leon, Lodewijk en Lars, maar ze gedroegen zich zoals gewoonlijk. Was dit een grap? En hoe zou een date met kinderen eruitzien? Haar moeder stapte al zes jaar niet meer buiten, er was geen geld voor een oppas, de oudste zou wel weglopen om een date te hebben. Dus ging ze nimmerweg.
Koen en Lieke gaven haar een scheef hart, nu leren zelfs kleuterscholen valentijnkaarten knippen. Anke stopte ze in de kinderwagens en trok ze door de sneeuw naar de auto, terwijl ze zich die man herinnerde met de rode ballon. Ook zij had zon moment gekend en de gedachte maakte haar ogen nat.
De kinderen maakten lawaai in de auto, discussieerden over welke tekenfilm aan moest, en eisten een stop bij de supermarkt voor Kinder Surprise, want het was feestdag. Vermoeid van hun geschreeuw, gaf Anke toe, kocht Kinder en verstopte er drie voor de oudste, en kocht ook dumplings, want ze had geen energie meer om te koken.
Thuis wachtte een verrassing: de geur van gebakken aardappelen en kersencompote. Fien verklaarde dat een jongen haar had uitgenodigd, waardoor ze nu geen vriendinnetjes meer had en de puist op haar voorhoofd groter werd. Ze vond het zelfs goed; ze ging zelf het avondeten klaarmaken. De middelste kinderen ruimden hun kamers op en schraapten de vlekken van de kast af. Anke raakte in tranen, omhelsde haar kinderen en besefte dat ze ze toch wel liefhad. Niet alleen nu, wanneer ze zo knap waren, maar altijd. In de kast vond ze een klein zwart jurkje dat ze al eeuwen niet had gedragen en bang was dat het niet meer zou passen; ze nam de parfum van de oudste en de lipgloss van de middelste.
Mama gaat op date! juichte Fien.
Koen begon te huilen; ze moest hem troosten en beloven dat ze snel terugkwam.
In het restaurant arriveerde Anke zenuwachtig: wat stond haar te wachten? Het voelde raar, een date met een onbekende. Eigenlijk met iemand die ze kende, maar wie was het? Het leek op die Secret Santa waarbij je een cadeau moet kiezen. Een cadeau voor Leon of voor de inkoopmedewerker, maar voor de HRdirecteur Sven de Vries zou ze alleen een fiets geven, want hij leek meer op postbode Pechkin.
Toen Anke het restaurant binnenstapte, besefte ze dat ze niet wist hoe ze moest beginnen. Ze wilde al weglopen, maar toen zag ze hem Sven de Vries zelf, rechtopstaand bij de deur, een beetje rood en niet afkijkend. Hij bloosde, maar hield zijn blik op haar. Anke werd rood, bang en een beetje boos. Hij? Het universum in zijn ogen? Wat speelde deze krokodil hier?
Ik was bang dat je niet zou komen, zei hij.
Normaal gesproken spraken ze niet met jij. Maar Anke besefte dat van zon vreemde dag je alles kon verwachten. Ze zuchtte, volgde de serveerster naar een tafeltje bij het raam. Harten hingen aan het plafond, en Anke dacht dat het haar dochter was die nu op een date ging, niet zij. Ze moest snel iets verzinnen en wegrennen. Waarom had ze niet gevraagd haar dochter te bellen en te zeggen dat het brand was?
Het gesprek liep stroef. Sven leek nerveus, sprak veel of juist niets, staarde haar aan met zon droevige blik dat ze medelijden kreeg en probeerde een normaal gesprek te voeren. Het leek een enorme misstap; ze wilde weglopen, niet knapperige aubergines knagen of een sappige steak snijden. Laat er iets gebeuren! fluisterde ze. De jongsten schilderen de muren, de middelste baden de kat, Vieks vriendin ontdekt dat ze een verrader is en wil weer verzoenen!.
Haar gebed werd beantwoord toen, na het derde stukje steak, de telefoon ging. Anke zag op het scherm de naam van haar oudste dochter en zei:
Neem ze maar mee. Kinderen.
Ze vertelde Sven haar familiesituatie, hopend dat hij de date zou afzeggen. Maar hij lachte en zei dat hij zelf een enig kind was geweest en altijd had gedroomd van een grote familie.
Fien schreeuwde in de telefoon.
Mama, brand! Daan probeerde kaasstokken te bakken, het olie vatte vuur
Anke voelde een rilling door haar lichaam; haar hart bonsde alsof het uit haar borst zou springen.
Wat is er gebeurd? vroeg Sven bevreesd.
Brand hijgde Anke.
Sven bleef opmerkelijk kalm. Met één hand pakte hij een kaartje, riep de serveerster, met de andere belde hij de brandweer, vroeg het adres en gaf instructies aan de kinderen: trek je schoenen aan, rennen naar buiten, sla op de deuren en laat niets achter.
Binnen vijftien minuten stonden ze weer thuis. De brandweer stond voor de trap, buren verzamelden zich rond de huilende kinderen, rook stroomde uit het raam. Ik zal nooit meer denken dat ik niet van ze houd, zei Anke. Ik zal de beste moeder zijn! Ze hield haar kinderen dicht, verbaasd over de vreemde jassen en mutsen die ze droegen. De wereld is niet zonder goede mensen, dat wist ze altijd.
Gelukkig werd de brand snel onder controle gebracht; alleen de keuken leed, de andere kamers rookten van verbranding. Zelfs de kat van Viek kreeg ze mee.
Hier kun je niet blijven slapen, stelde Sven. En we hebben wat reparaties nodig. Zullen we bij mij blijven?
Hoe bedoel je? vroeg Anke angstig.
Sven keek haar recht in de ogen en zei:
Zoals jij wilt. Je mag gewoon even langs komen, of blijven.
De kinderen staarden nieuwsgierig naar Sven; ze hadden hem tot nu toe nauwelijks opgemerkt. Koen huilde opnieuw, Daan keek nors, en Lieke vroeg of hij tekenfilms had.
Ja, beloofde Sven. En ik heb ook een hond en een kat. Zullen we gaan?
Welke hond? vroeg Daan, nog steeds zijn wenkbrauwen fronsend.
Precies als Joris, dacht Anke teder.
Een beagle, antwoordde Sven, en Anke besefte dat Daan eindelijk de hond kreeg die hij al een jaar vroeg.
Fien, die de situatie inschatte, zei:
Ik ga mijn spullen pakken. Koen, stop met huilen, verzamel je speelgoed.
Anke keek dankbaar naar haar dochter. En die knipoogde speels. Hoe snel groeit ze! Daan zou het nooit meer zien
Goed, zei ze. We blijven bij jou overnachten, dank je. Morgen verzin ik een plan.
Mama, kijk! riep de middelste dochter Saskia, en Anke keek omhoog. Een rode ballon in de vorm van een hart zweefde langs de lucht. Ze glimlachte en zei:
Ook de vogeltjes vieren het.
Sven pakte zachtjes haar hand. Zijn hand was warm en teder, een onverwachte aanraking. Maar Anke voelde zich nog niet klaar om haar eigen verhaal af te sluiten.
