Stel je voor: bij Eline op het schoolplein liep het de laatste dagen storm. Drie dagen lang stonden de leerlingen in rijen bij haar bankje, alsof ze in de rij stonden voor stroopwafels bij de markt. Iedereen op de basisschool in Haarlem kende inmiddels het verhaal: Eline doorzag mensen, wist alles van iedereen en gaf wijze raad alsof ze er zelf honderd jaar ervaring op had zitten. Je vond haar steevast bij het fietsenhok, op het schoolplein of bij het koffieapparaat in de kantine altijd omringd door nieuwsgierige kinderen die haar stroopwafels, pleisters, huiswerk of zelfs hun favoriete kleurpotloden aanboden, maar steeds weigerde ze alles kalmpjes.
Eline, ik vind Daan uit groep 7B zo leuk. Denk je dat wij ooit samen een gezin kunnen stichten? vroeg haar klasgenootje Merel dromerig terwijl ze samen aan hun broodjes kaas zaten.
Ik zou het niet doen, eerlijk gezegd, antwoordde Eline nuchter, terwijl ze een hap nam van haar krentenbol. Daan lijkt lief, maar hij peutert in zijn neus en eet zn snotjes op. Qua voeding krijg je het in ieder geval nooit op, maar daar is het ook wel mee gezegd. Zo blijf je de rest van je leven in hetzelfde cirkeltje hangen.
Merel trok een vies gezicht. Bah, wat smerig! En Tim dan? Die is slim, speelt gitaar en krijgt altijd tienen.
Eline keek haar aan en zei: Tim bindt blikken aan een kattenstaart en jaagt ze de tuin rond. Die wordt veel te hard en zal later waarschijnlijk veel te veel Heineken drinken.
Hoe weet je dat allemaal? vroeg Merel verbijsterd.
Heb je ooit een nuchtere gitarist ontmoet? En echt, jij moet je daar nu nog niet zo druk om maken. Zorg liever dat je je wiskunde op orde hebt en stop met nagelbijten, straks heb je alweer wormpjes.
Op dat moment schoof Pieter uit groep 6 eraan. Ik heb geen vrienden, iedereen noemt me dik en vraagt me nooit ergens mee naartoe, zei hij, terwijl hij zo hard een ander meisje wegduwde dat ze aan het andere eind van de bank belandde.
Eline draaide zich naar hem om. Woensdag start er een cursus judo in de gymzaal. Schrijf je in bij meester Jan. Je wordt er niet per se dunner van, maar niemand pest je dan meer. En behandel je toekomstige vrouw nou niet zo lomp, he.
Met haar bordje liep Eline richting de afwas.
Bij de afwas vroeg juf Jacqueline, terwijl ze net deed alsof ze haar handen stond te drogen: Eline, denk je dat ik dit jaar beter mijn rijbewijs kan gaan halen of toch maar volgend jaar?
Juf, om voor je rijbewijs te gaan heb je eigenlijk een auto nodig, en ik zie u steeds die oude Opel Kadett van uw vader rijden. Ziet u het verschil?
Ehm ja, zoiets wel.
Eline zuchtte en spoelde haar handen. Verkoop dat barrel nou maar en koop van het geld een degelijke fiets en een goede korte broek. Over twee maanden word je toch iedere ochtend opgepikt door een collega. En anders: koop een huis met een goede hypotheek, rentestanden zijn erg laag. Met vijfendertig bij je ouders wonen is gewoon niet chic. Echt waar, dat zeg ik als een professioneel.
Met verbijsterde blik werd Eline nastaardend door de lerares, terwijl zij zelf richting het handvaardigheidslokaal liep.
Tijdens de veertig minuten handvaardigheid terwijl haar klasgenoten worstelden met een centimeterlint en het inrijgen van garen in de naaimachine repareerde Eline haar broeken, maakte haar eigen rokje strakker en haakte vlotjes een paar babysokjes, die ze bij het weggaan aan de zwangere handvaardigheidslerares gaf. Goed voor je voeten, juf, je moet nu extra opletten op jezelf! De juf was meteen zo in de war dat ze zich ziek meldde en direct naar de drogist rende voor een zwangerschapstest. De dag erna trakteerde de lerares met een gigantische slagroomtaart dankjewel Eline!
Thuis was Eline trouwens net zo opvallend bezig. Toen haar moeder thuiskwam met voorverpakt gehakt, gaf Eline haar een preek. Mam, koop gewoon goed vlees bij de slager, joh, zei ze, en ze begon zelf verse kroketten te draaien. s Avonds geen YouTube voor haar, maar De Drie Musketiers op schoot, en af en toe hoorde je haar half fluisteren tegen iemand in de keuken. Haar vader keek achter zijn laptop naar haar, waarna Eline hem bestraffend toesprak: Pa, je zit echt krom, en je kunt beter even dat kleed buiten uitkloppen dan weer op die rare websites hangen.
Langzaam deden er steeds meer geruchten de ronde op school. Er werd zelfs een speciale sessie met de schoolpsycholoog gepland. Midden op een woensdagmiddag zat daar het hele docententeam zelfs de directeur had zich erbij gevoegd.
Eline, lieverd, wordt je soms gepest op school? begon de goedgeklede psycholoog met hippe bril.
Mij stoort alleen dat er miljoenen subsidie zijn binnengekomen en dat het enige nieuwe in de gymzaal een afgeleefde bok en twee meter klimtouw is, antwoordde Eline droogjes.
Iedereen keek schuin naar de directeur, die vervolgens heel proactief het lokaal uitvluchtte door het raam.
Heb je het idee dat je weinig vrienden hebt? vroeg de psycholoog verder.
Vriendschap is subjectief, zuchtte Eline, terwijl ze haar vlecht om haar vinger draaide. Vandaag speel je samen tikkertje, morgen staat je vriendin bij jou af te wassen terwijl jij je belastingaangifte doet.
Wacht even. Wie heeft het over belasting en afwassen gehad? Wie zegt jou die dingen?
Mijn vriendin.
Aha, daar hebben we het al! Zullen we haar hier uitnodigen?
Ze is er al, zei Eline, alsof het de normaalste zaak van de wereld was.
Maar hoe heet ze dan?
Trui van der Laan.
En hoe oud is Trui dan bijna, volgens jou?
Zeventig.
En wat zegt ze zoal?
Dat je je tanden van rood naar wit moet poetsen, dat die hond bij ons voor het huis niet vals is, maar gewoon bang en hongerig, en dat familie belangrijk is. En oh ja, dat jullie de laatste vijf jaar de gemeentebelasting helemaal verkeerd berekend is. Je moet even langs het loket van het gemeentehuis en opnieuw laten uitrekenen volgens de WOZ-waarde, want nu rekenen ze op basis van de oude waarde.
De psycholoog noteerde driftig mee, vooral het laatste zette hij dubbel onder.
Via de intercom belde het schoolteam met Elines ouders, die allebei aan het werk waren. Elines vader was meteen door het dolle heen aan de telefoon. Wacht even! Zo heette mijn moeder! Ze is tien jaar geleden overleden!
Golf van fluisterende verbaasde leraren, iemand sloeg bijna een kruisje.
Ja, en dat is juist het punt, mopperde Eline. Niemand is al in jaren op bezoek geweest. Alles is overwoekerd, en de hekken staan scheef.
Tsja, het kwam er steeds niet van hoorde je haar vader nog net mompelen.
De sessie was afgelopen.
De volgende dag stapten ze als familie samen in de auto richting de begraafplaats van Haarlem-Noord. Eline had haar oma nooit ontmoet, alleen vaag over haar gehoord in verhalen van haar vader. Ze vonden het graf pas na lang zoeken alles leek veel groter geworden op dat veld van marmer en stenen waar vroeger dennen stonden.
Eline zette een bos gele tulpen in een waterfles bij het graf. Haar vader repareerde de scheve omheining, haar moeder wiedde het gras rond de steen.
Pap, oma zegt dat je best een goed mens bent, maar dat je verzuipt in je werk en online wereld. Daardoor vergeet je zelfs mij nog wel eens.
Vader slikte en werd knalrood. Hij knikte uiteindelijk stilletjes als teken dat hij het begreep.
Zeg maar dat we het anders gaan doen, zei hij terwijl hij Eline en daarna de vergeelde foto van oma over het marmer aaide.
Nu is ze gerust, pap, en zal ze me niet meer bezoeken, al ga ik haar wel enorm missen. Ze was zó lief, grappig en slim.
Klopt helemaal. Je oma zag mensen zoals ze écht waren. Heeft ze nog iets gezegd?
Zeker. Dat jouw crash-dieet met komkommers nergens op slaat als je wilt afvallen, ga dan lekker naar de sportschool. En dat een buitenlandse bankrekening openen best stom was je moet dat altijd goed uitzoeken van tevoren. En over dat goedkope beton dat je bij de bouwmarkt haalde voor de fundering van de schuur……dat je die na één natte herfst uit je hoofd kon zetten. Eline glimlachte met een mengeling van tederheid en ondeugendheid naar haar vader. Hij lachte schor door zijn tranen heen.
Onderweg terug liep Eline iets achter, haar hand rustend op de zonverwarmde grafsteen. Dag, Trui, fluisterde ze. Aan de rand van het veld streek een zachte wind door haar vlecht en even, heel even, leek het alsof een hand haar wang aanraakte vertrouwd, warm en geruststellend.
Thuisgekomen was het plots stiller in Elines hoofd, alsof een storm was gaan liggen. Ze gaf haar vader een lange knuffel, veegde daarna zwijgend de kruimels van de keukentafel en keek met opgeheven kin naar buiten. De zon brak door. Vanaf dat moment wist iedereen op het schoolplein: Eline keek, luisterde, maar haar wijze stem klonk minder vaak. Want soms, dacht Eline, moet je de antwoorden niet altijd meteen geven, maar laten groeien tot iemand ze zelf vindt.
En zo stond ze die middag, met een glimlach en twee nieuwe stroopwafels in haar hand, midden tussen de anderen. Precies waar ze hoorde.
