Dit is het kind van Ivo…
Dit verhaal speelde zich onlangs af in een comfortabel appartement in Rotterdam, op de vierde verdieping van een negentien-etage flat. Er woonde een jonge werkende gepensioneerde vrouw, een alleenstaande mevrouw genaamd Francien van der Vlist.
Haar leven verliep als altijd, zonder buitengewone gebeurtenissen: pensioen, werk, vriendinnen, bezoekjes aan de kleinkinderen en zorgen voor haar hoogbejaarde moeder, die in een andere wijk woonde.
Ook deze dag was als alle andere.
s Ochtends belde Francien haar moeder om te vragen hoe het ging.
Een gewone dag dus. Het was haar vrije dag. Op haar pensioen werkte ze nog steeds, telkens een dag op, drie dagen af ze draaide dienst bij een privékliniek, nam telefoontjes aan en hield de agenda bij.
En vandaag? Natuurlijk moest ze straks koken en naar haar moeder gaan een bijna dagelijks ritueel. Eerlijk gezegd vond ze het soms een sleur en moest ze er geregeld van zuchten.
Twee hofjes lopen, niet bepaald een opgave. Koken? Ook geen punt. Haar moeder had nog erwtensoep van gisteren en appeltaart liggen. Het enige minpuntje was die vijfde etage zonder lift
En dan nog haar moeders klachten Francien vond het altijd een moedeloze bedoening om al die verhalen over pijntjes, kwaaltjes en de diagnose-avonturen aan te horen die werden telkens opnieuw bewerkt en aangevuld met de verhalen van de buurvrouwen en tips van de alleswetende dokter Corrie op tv.
Francien was zeventig en had tientallen jaren als OK-assistent in Erasmus MC gewerkt, maar toch vond haar moeder haar medisch advies niet serieus.
Wat weet jij er nou van? Je hoeft hier geen scalpel aan te reiken!
Enfin. Gewone dag.
Boodschappen moest ze ook nog doen Onderweg naar haar moeder wilde ze langs de supermarkt. Ze zette de vuilniszak in de gang en liep naar de spiegel om zich nog even bij te werken. Voor haar leeftijd zag ze er jeugdig uit slechts wat fijne lijntjes bij de ogen, verder een vriendelijk gezicht, een kort kapsel in een asblonde coupe en elegante oorbellen. Enkel haar wangen waren een beetje ingevallen.
Roggebrood halen voor mam, en roomboter, dacht ze terwijl ze haar lippen overtrok. Toen ging de bel.
Hun portiekflat had een intercom. Wie stond er nu ineens voor de deur? Misschien buurvrouw tante Sien, die kwam weleens een kopje thee doen.
Met de lipstick nog in haar hand liep Francien naar de deur en deed open.
Een jonge vrouw met donkerblond haar in een paardenstaart stond er; ze droeg een gestreept shirt, een lang vest, spijkerbroek en een rugzak. In haar armen hield ze een baby in een bruin dekentje.
Binnen een seconde was de jonge vrouw zowat binnen, drukte het bundeltje in Franciens handen en zei:
Dit is voor u!
Francien nam het kind aan de lipstick nog in haar hand ze voelde het gewicht, keek naar beneden Hemeltje lief, het was inderdaad een baby!
Toen ze weer opkeek, was de jonge vrouw al de trap af gerend.
Francien liep de gang op, in verwarring waarom had ze het kind gekregen?
Het is het kind van Ivo! Ik moet verder met mijn studie hoorde ze nog schuin van beneden.
De voordeur klapte dicht.
En dat was het.
Francien bleef even staan luisteren, hopend dat het meisje terug zou komen. Daarna liep ze haar hal in, keek naar haar eigen tas en dacht plotseling: Het vuilnis niet vergeten straks bij mam.
In de hal stond ook een vreemde tas. Ze had niet eens gemerkt wanneer het meisje die had achtergelaten.
Toen pas besefte ze het echt: er lag een levend kind in haar armen. Wat had het meisje gezegd? Het kind van Ivo?
Ivo? Wat voor Ivo dan?
Francien had één zoon, Koen, getrouwd, twee kinderen, hij woonde met zijn vrouw in Groningen. Haar man was al vijf jaar geleden overleden en heette Wouter.
Verbaasd zette ze de baby op de bank en maakte het dekentje los: een beige rompertje, een piepklein kind met een fopspeen in de vorm van een kikker. Nog geen maand oud.
Nee zeg, kleintje zei Francien geruststellend. Het meisje smakte wat met haar lipjes en viel weer in slaap.
Misschien zat er in de tas meer informatie. Ze keek erin: twee flesjes, een bus poedermelk, een pak luiers, een setje kleertjes.
Francien bleef op de uitkijk staan, hopend dat het meisje terugkwam. Ze werkte haar make-up af en bleef weer naar buiten kijken.
Waar bleef dat meisje? Wat een toestand!
Uiteindelijk begon de baby te jammeren. Francien stond onwennig boven het kind. Het was niet van haar mocht ze haar eigenlijk wel uitkleden, een fles geven? Het voelde raar om te doen.
Toch trok ze haar voorzichtig het rompertje uit. Het was een meisje.
Nu daalde de verantwoordelijkheid als een koude douche op Francien neer. Het was haar ineens duidelijk: een moeder had haar kind bij haar achtergelaten!
Ivo Wie was dat?
Even flitste het verleden door haar hoofd: haar Koen hield vroeger van meisjes versieren, ze had vaak genoeg gemopperd dat hij teveel afwisselde van vriendinnen, maar hij was nu al jaren een trouwe huisvader. Het ging goed met hun jonge gezin: de hypotheek afgelost, een nieuwe auto, de kinderen groeiden…
Rustig maar, meisje. Niet huilen, we verschonen je zo.
Was dit arme meisjeskind hier echt door haar eigen moeder achtergelaten?
Ondertussen was haar lichaam het nog niet vergeten: op automatische piloot verschoonde ze het meisje en trok haar weer iets aan, hield haar tegen zich aan en liep naar de keuken om een flesje te maken.
Precies toen ging de telefoon. Met één hand nam ze op.
Waarom neem je zo laat op? Het was haar moeder.
O, niets bijzonders, mam. Wat is er?
Ben je al in de winkel?
Nee, nog niet.
Kun je peren voor me meenemen, maar wel die van de vorige keer, met een dunne steeltje en een rode blos? Niet die laatste, die waren niet lekker…
Komt goed, mam.
De baby kronkelde en jammerde zacht.
Mooi zo, ik ga nu
Francien legde de hoorn neer, wiegde het meisje in haar armen en las op het blikje hoe je babyvoeding moest klaarmaken.
Nee, dit moest anders. Koen
Het is eind mei Dat betekent Ze rekende achteruit.
In augustus had Koen een paar weken gewerkt in Maastricht. Zou hij zich als Ivo hebben voorgesteld? Zat hij soms? Iedereen heeft zijn geheimen, dacht ze. Misschien was Koen gewoon minder braaf dan ze dacht.
Ze testte het flesje, warm, snel onder de koude kraan. Haar linkerarm werd moe, ze was het niet meer gewend.
Wat moest ze nu? 112 bellen? Maar als dit Koens kind was Het meisje leek net een beetje op haar kleindochter Noor.
En als haar schoondochter Lotte het hoorde? Dan was het huis te klein
De baby dronk gulzig en kneep haar handje om haar vinger zo schattig dat Francien bijna vergat te ademen. Zoveel jaren waren voorbij gegaan zonder zorgen voor zon kleintje ze was er weer ineens.
Toen de baby sliep, legde Francien haar voorzichtig op de loungebank, liep naar de keuken en belde Koen. Zijn mobiel stond uit.
Wat nu?
Francien besloot nog te wachten en hoopte dat het meisje haar kind kwam halen. Ze zag eruit als een gewone studente, niet asociaal.
Haar moeder mocht hier niets van weten; die zou met haar doemscenarios komen en haar gek maken van de zenuwen.
Ze belde haar oudste kleinzoon, Mart, en kwam erachter dat Koen ergens op klus zat, in een buitengebied zonder bereik. Pas overmorgen zou hij terug zijn, maar volgens Lotte belde hij elke avond.
Jullie kunnen mij ook wel eens informeren! mopperde Francien.
Ze belde Lotte om te vragen of Koen even contact opnam als hij de kans kreeg.
Is er iets aan de hand? vroeg Lotte.
Niet direct, geef gewoon door dat ik graag even spreek met hem, alsjeblieft.
Lotte beloofde het.
Daarna belde ze haar moeder.
Mam, ik heb mn enkel verstuikt, ik kom vandaag niet. Maar je hebt nog genoeg soep in huis, en brood is er ook…
Dat leverde veel gezucht op, vijf keer bellen, aangeven dat ze zelf wel kwam, fijn die vijf trappen op
Francien kleedde zich aan, trok een huisjurk aan, ging bij het meisje zitten en dacht: wat als dit echt Koens dochter was?
Waarom bracht zij haar niet gewoon naar de politie? Angst, dacht ze Angst om Koen te beschadigen als het, ondanks alles, toch echt zijn kind was. Of misschien voelde ze zich te verantwoordelijk, na die korte momenten met de moeder. Ze zag nog haar ogen voor zich: radeloosheid, wanhoop en ergens een vastberadenheid.
Ze belde Joke, haar oude vriendin.
Joh, je gelooft het niet! Er is net een baby bij mij achtergelaten…!
Joke schrok niet, maar analyseerde als een echte detective, beloofde s avonds langs te komen.
Nog niet naar de politie, Francien. Eerst Ivo vinden!
Joke, Ivo? Welke Ivo kennen we hier?
Wonen er geen Ivos bij jullie? Misschien heeft ze de deur verwisseld. Ik ga rondvragen.
Francien was nauwelijks overtuigd: in zon flat wonen meer dan vijftig gezinnen…
De rest van de dag verzorgde ze het meisje: ze las op internet de voedingsschemas, deed baby-massage, gaf haar een badje en neuriede een oud slaapliedje.
En steeds weer telefoontjes van haar moeder, maar Francien hield vol dat ze morgen langs zou komen.
Joke kwam na haar dienst en startte haar onderzoek. Na wat speuren kwam ze terug.
Gevonden! fluisterde Joke opgewonden, op de zesde verdieping in deze hal woont een Ivo. Misschien heeft ze zich vergist.
Dan moeten we naar hem toe.
Ze liepen zacht naar boven en belden aan.
Ja? klonk het achter de deur.
We zoeken Ivo, zei Joke.
Een kleine oude dame opende, keek streng en riep: Ivo! Weer iemand voor jou!
Ivo kwam uit zijn kamer, korte man, baardje.
Gaat het om die tablet? vroeg hij.
Ehm Nee, zei Joke, het gaat om een baby, geloof ik U bent de enige Ivo in deze flat.
De man keek ze niet-begrijpend aan.
Ik heb echt geen kind, hoor Weet u zeker dat u goed zit?
Joke drong aan, Francien vertelde rustig het verhaal van de baby. Maar Ivo wist van niets.
Wil je geen verantwoordelijkheid nemen? vroeg Joke pinnig.
Nee, echt niet! Ivo was verbijsterd.
Uiteindelijk daalden de vrouwen weer af.
Ik ben blogger en werk thuis. Zal ik het kind als vermist aanmelden via een post? Ik kan helpen zoeken, stelde Ivo voor.
Nee hoor, laten we dat maar niet doen zei Francien snel. Misschien was er toch iets met Koen, maar voor nu was dit niet hun zaak.
De avond viel, geen contact met Koen, en Lotte belde terug dat het druk was met kinderen.
Morgen dan maar de politie bellen. Maar steeds dacht Francien aan de radeloze blik van de jonge moeder. Wat zou er met het meisje gebeuren als ze naar de politie ging?
De nacht verliep onrustig; Francien werd wakker van elk geluidje en liep met het meisje op haar arm. Tegen de ochtend vielen ze eindelijk samen even in slaap.
De telefoon van haar moeder wekte haar weer.
Kom je vandaag?
Ik kom, mam. Ik neem peren voor je mee
Ze bond het meisje in een draagdoek en ging naar de supermarkt. Het voelde plots fijn om eens niet in haar eentje te winkelen, alleen die vijfde etage bij haar moeder gaf ze op.
Wat is dat? vroeg haar moeder verbaasd.
Wie, bedoel je! Hier, de boodschappen Ze zette de spullen neer en liep door naar de woonkamer waar het meisje lag.
Van wie is dit kindje?
Ach, Nadine de Water vroeg of ik op haar kleindochter wilde passen. Ze zit bij de kapper, ik let even op haar.
En je enkel dan?
Alles alweer goed, mam.
Ze bewonderden de baby samen en vergaten voor een keer moeders klachten.
Moet je zien! Wat een greep! En hoe heet ze?
Dat heb ik niet gevraagd, ze blijft maar even.
Thuis stelde Francien zich voor hoe het kindje zou kunnen heten. Waarom? Geen idee. Ze werd er week van.
Toen ontving ze een sms dat Koen weer bereik had. Snel belde ze hem en stak verward haar verhaal af.
Mam, ik ben getrouwd, hè! Hoe komt dat kind bij jou?!
Ze zeiden dat het kind van Ivo was Ik dacht, misschien…
Ik heet Koen! Bel alsjeblieft direct de politie, mam. Dit kan niet. Zal ik anders bellen?
Nee, schat. Ik kan het zelf wel. Ik geef haar net een flesje…
Direct bellen! Bel me daarna terug, ik maak me zorgen!
Francien deed het niet meteen. Ze moest haar verschonen, voeden Zoveel te doen! Straks zou ze met Joke bellen en dan
Toch knaagde het: ze zou haar moeten afgeven. Maar in welk ziekenhuis zou ze terechtkomen? Francien kende het circuit. Nergens had het meisje het beter dan bij haar. Toch, dit kan niet het is strafbaar. Koen had gelijk.
Terwijl ze met de baby bezig was, klonk de bel.
Toen ze door het spionnetje keek, schrok ze: daar stond het meisje, bleek, in enkel een shirtje en short, rillend bij de deur.
Waar is ze? Wat heb je met haar gedaan? Waarom heb je het niet gezegd?
Francien was nog niet goed wakker.
Dat u het niet was, dat had u moeten zeggen!
Misschien ben ik het toch, zei Francien, en u was ook wel heel snel weg.
Maar u weet waar ze is, toch? U weet het? Alstublieft
Francien liet haar binnen.
Het meisje zocht koortsachtig naar een adres, maar Francien wees op de slaapkamer waar het meisje lag te slapen.
Bij het zien van haar dochter stond ze stil, viel op haar knieën en begon hartverscheurend te huilen.
Francien gaf haar water, zette haar aan tafel met thee en chocolade.
Ik dacht dat ik haar kwijt zou zijn, dat ze haar bij me vandaan zouden halen Dank u
Na wat eten en drinken kwam haar verhaal.
De jonge vrouw heette Merel, het meisje Lieve.
Ze was student aan de Hogeschool van Rotterdam, geboren in een dorpje in de Achterhoek. Vorige zomer had ze een relatie met Ivo uit Rotterdam, student aan de TU Delft. Ze was maar één keer bij hem thuis geweest, in een flat, en in het begin beloofde Ivo dat zijn moeder haar zou helpen als ze een kind zouden krijgen.
Na Nieuwjaar verdween hij plotseling. Telefoon afgesloten, nergens meer te vinden.
Ze kende zijn studies ze vond een naamgenoot online, ontdekte dat hij naar Groningen was verhuisd, zoals het vaak bij jonge mensen ging. Zijn kameraden wisten van niks of wilden niks zeggen.
Thuis ging het ook niet lekker: haar vader accepteerde haar zwangerschap niet en zei dat ze het zelf maar moest uitzoeken.
De opvang in het studentenhuis stopte na twee weken, ze wilde haar tentamens halen, werkte hard maar alles liep stroef: geen opvang, geen geld.
Uit wanhoop herinnerde ze zich de belofte dat Ivos moeder zou helpen. Ze vond met hulp van studiegenoten zijn adres, althans, de flat waar hij had gewoond. Ze bracht haar dochter naar die deur en vluchtte
De hele avond leerde ze en probeerde niet aan haar dochter te denken.
s Ochtends stuurde ze een berichtje naar Ivo: ze zou Lieve na de tentamens ophalen. Maar hij reageerde met: Welk kind bedoel je?
Toen schrok ze en stormde in paniek terug, rechtstreeks naar haar kind.
Het bleek dat haar Ivo in eenzelfde soort flat woonde, maar dan in het volgende blok, óók een woning 21.
Zijn moeder leek trouwens precies op u! Hetzelfde kapsel, dezelfde blik Wat heb ik toch gedaan! snikte Merel.
Je weet wat ze zeggen: de grootste dwaas is wie een meesterwerk maakt en het dan links laat liggen. Toen ik naar Lieve keek, dacht ik steeds: welke vrouw kan afscheid nemen van zoiets moois? Goed dat je terug bent. Ga je haar nu alsnog naar het andere adres brengen?
Nee. Ik heb de hele nacht gehuild, mijn borsten doen pijn, ik ademde alleen maar in en uit denkend aan haar. Ik ga terug naar het studentenhuis, en kijk daarna wel verder. Ik heb u in de problemen gebracht, toch?
Ach, eerlijk gezegd was ik bang dacht zelfs even dat mijn zoon haar vader zou kunnen zijn! En we moeten onze buurman ook nog een excuus maken
Ze vertelde het verhaal van hun bezoek aan Ivo op de zesde. Merel begon zowaar te glimlachen door haar tranen heen.
Wat een situatie hè! Ik ga hem straks zelf mijn excuses aanbieden.
Blijf nog maar even hier, Merel. Ik woon alleen en eigenlijk zoeken we al een tijdje naar een huurder. Waarom kom je niet een maandje bij me logeren?
Nee hoor, ik heb geen geld voor huren. Ik red me wel in de studentenflat, of anders bij mijn tante in Nijmegen. Die stuurt me echt niet zomaar weg
Kom, rust nu maar even uit. Wanneer zijn je tentamens?
Overmorgen, maar
Mooi. Vandaag kun je je spullen halen, morgen studeren, en Lieve slaapt net zoveel. In de koelkast ligt eten, ik heb nieuwe flesvoeding, en zelf geef jij borstvoeding.
Toen ze Merel aankeek, zag ze dat die al sliep, net als Lieve.
Ze belde Joke: Niet van Koen, niet van de buurman, je hoeft niet te schreeuwen! Wat ben ik blij dat ik de politie niet direct heb gebeld
***
Gelukkig bleef Merel borstvoeding geven en haalde zonder moeite haar tentamens. Ze kwam steeds vaker over de vloer bij Franciens moeder ook de vijfde verdieping.
En het wonder: haar moeder luisterde ineens wél naar de medische adviezen van Merel.
Zij is jong, met nieuwe kennis, een slimme meid!
Na haar tentamens deed Merel werkervaring op via Francien, die haar via haar oude netwerk avonddiensten bij de huisartsenpost bezorgde. Merel raadpleegde Francien vaak, de geneeskunde boeide haar oprecht.
De buurman Ivo kreeg ineens door dat zijn oma wel een kuurtje kon gebruiken en vroeg aan Merel of ze kon helpen. Uiteindelijk verhuisde Merel met Lieve zelfs naar boven, twee verdiepingen, om in te wonen bij de oma van Ivo, en ondertussen lekker te werken aan haar toekomst haar teleurstelling in de liefde overwinnen, en op haar gemak haar levensscript keurig herschrijven.
***Uiteindelijk werd Franciens huis een soort thuishaven, een toevluchtsoord voor wie even niet wist waar naartoe. Vaste rituelen ontstonden: op zondag bakte Merel appeltaart volgens Franciens recept, waarbij Lieve onder de tafel lag te brabbelen met oma Van der Vlist, die haar rol als overgrootmoeder-in-reserve bloedserieus nam. Soms was Joke er ook bij, met een overdosis roddelverhalen en haar onmisbare lach.
Francien, die tot kort geleden haar dagen vulde met gewoontes en het gemis van grote avonturen, ontdekte een onverwachte rijkdom in het delen van haar huis en historie met twee nieuwe levens.
s Avonds zaten ze vaak samen op het balkon, met Rotterdam aan hun voeten, het geroezemoes van de stad als achtergrond. Als Lieve sliep, bladerden Francien en Merel door boeken vol oude fotos, stelden zich alles voor wat nog komen kon. Soms, als Merel weer eens twijfelde aan haar eigen moed, viel Franciens warme hand op haar arm. We overleven allemaal onze eigen stormen, jij nu de jouwe en samen staat niemand alleen.
En zo groeide hun kleine huiselijke oase, als een zacht verzet tegen de eenzaamheid die buiten op de loer lag. Er was altijd koffie, een luisterend oor en ruimte voor ongeluk én geluk.
Op een dag, terwijl Merel haar eerste huisartsencontract ondertekende en Lieve voor het eerst door de kamer liep, besefte Francien hoe bijzonder alles was gelopen dankzij een verkeerde flat, een vergeten naam en een onverwacht kind aan haar deur.
En wie goed naar boven keek, naar de vierde verdieping, zag achter de gordijnen geregeld een tafel vol mensen, een oude vrouw en een jonge moeder die samen lachten, en een kind dat tussendoor kraaide. De flat leek voor even het hart van de stad.
Niemand wilde meer vertrekken. Francien dacht glimlachend: sommige onverwachte gasten blijven het liefst voor altijd.
