Dagboek, 18 mei
Vijf jaar geleden liep mijn huwelijk gemoedelijk ten einde. Het alleenstaande leven beviel me eigenlijk best; een eigen ritme, niemand die me op de vingers keek. Maar de laatste tijd begon het verlangen te knagen altijd alleen thuiskomen in een lege flat in Utrecht, het drukt soms zwaar op het hart.
Ik ben nu zesenvijftig, gezond van lijf en leden, met energie genoeg. Om toch weer wat meer leven in de brouwerij te krijgen, heb ik mezelf ingeschreven op een Nederlandse datingsite. Al direct in de eerste week had ik geluk; ik raakte in gesprek met een vrouw die mijn interesse wekte.
Haar profiel was duidelijk:
Marijke, 56 jaar, weduwe, op zoek naar een eerlijke man voor een serieuze relatie.
Iets in haar lach, haar vriendelijke blik, deed me besluiten haar te schrijven. Onze gesprekken verliepen soepel. Ik stelde meteen dat ik niet uit was op maandenlange chats ik wilde samen het leven weer delen, samen koken, stedentripjes maken, niet alleen virtueel maar echt. Marijke beaamde dit, en een afspraak in het centrum van Utrecht was snel gemaakt.
Die eerste ontmoeting voelde goed. We wandelden door de stad, genoten van een zeldzaam warme lenteavond, zij vertelde enthousiast over haar baan als schooldirectrice en haar kleinkinderen, en ik luisterde. Wat ik prettig vond, was haar rustige voorkomen geen eindeloze monologen, maar echte gesprekken. Daarna nodigde ik haar uit bij café De Rechtbank. Uiteraard nam ik de rekening op me, zoals ik dat van huis uit gewend ben. Als je iemand uitnodigt, hoort dat, vind ik.
En zo begon onze bloemen-en-bonbons fase. Ik kocht de bosjes tulpen, ik haalde de stroopwafels, maar de tijd samen was voor beiden. Vrijdag- en zaterdagavonden waren gevuld met gezellige uitjes. We bezochten het toneel in de Stadsschouwburg, aten daarna samen bij Lokaal, of maakten een wandeling rond de Vecht met een uitgebreide lunch onderweg. Als ik nu de uitgaven van die afgelopen twee maanden optel, schrik ik een beetje, hoewel ik mezelf niet als gierig beschouw.
Ik deed mijn best; we hadden het gezellig, en ik dacht dat we elkaar stapje voor stapje beter leerden kennen. Marijke stak haar arm in de mijne tijdens de wandelingen en zei vaak:
Frans, ik vind het zó leuk samen! Je bent een echte heer.
Die woorden deden me goed, eerlijk is eerlijk.
Toch waren er signalen, achteraf gezien, die ik beter had moeten opvangen.
Ten eerste: Marijke nodigde mij nooit bij haar thuis uit. Geen keer een kopje koffie, geen enkel excuus. Er was altijd wel wat: Het is een rommel in huis, Mijn kleindochter blijft slapen, Ik ben kapot van het werk, zullen we naar een terras gaan? Ik dacht eerst dat het om bescheidenheid ging, misschien ongemakkelijkheid omdat ze na haar man nooit meer een man over de vloer had. Dus ik drong niet aan.
Ten tweede: het onderwerp leeftijd kwam opvallend naar voren, wanneer het haar uitkwam. Tijdens onze uitjes bleef ze jong en energiek, stelde voor samen naar Amsterdam te gaan, noemde zelfs het Tikibad. Maar zodra ik de relatie meer diepgang probeerde te geven, kwam er een strenge, afstandelijke toon. In de bioscoop, op de achterste rij, legde ik voorzichtig mijn hand op haar knie. Heel rustig. Ze schoof hem onmiddellijk weg.
Frans, mensen kunnen ons zien.
Maar Marijke, het is donker, niemand kijkt.
Ongepast. Wij zijn geen pubers meer.
Mogelijk een beetje bekrompen, dacht ik toen. Misschien is ze gewoon een keurige, ingetogen vrouw. Maar werkelijk, we zijn geen zestien, en de tijd tikt gewoon door waarom dat eeuwige doen alsof?
Ook praatte ze maar al te graag over kwaaltjes. Laten we eerlijk zijn: boven de vijftig heeft iedereen wat; een zere rug, hoge bloeddruk, wat dan ook. Maar Marijke kon een heel diner vullen met verhalen over haar cholesterol of een opgezet been. Ik luisterde, bood zelfs aan mee te gaan naar een specialist. Maar toen ik vertelde dat ik tweemaal per week baantjes trek in het zwembad, haalde zij haar neus op.
Wat moet dat nou met dat gesport? Je verbruikt je reserves, in onze leeftijd hoor je gewoon lekker een boek te lezen op de bank, niet tussen de kinderen in het zwembad te hangen.
Ik voelde juist behoefte aan leven, aan energie, niet aan passief wachten tot de dag voorbij is.
Gisteren besloot ik dat het genoeg was geweest. Twee maanden daten dat lijkt me een periode waar je voelt of het iets kan worden.
We aten die avond bij een gezellig Grieks restaurant in Utrecht en genoten van moussaka en een fles rode wijn uit de Peloponnesos. De sfeer was ontspannen, er werd gelachen om haar verhalen over haar collegas. Ik dacht: nu is het moment voor een open gesprek.
Buiten goot het van de regen. In mijn Renault was het warm en vertrouwd, op de radio speelde Boudewijn de Groot zacht. Ik pakte haar hand en stelde voor:
Marijke, zullen we naar mijn appartement gaan? Een kopje thee, wat muziek misschien…
Haar houding sloeg om. Het lachen verstomde en haar gezicht verstrakte.
Frans, wat bedoel je hiermee?
Gewoon, ik val met de deur in huis. Je bevalt me, we zijn nog vrij, en na tienéénhalve week samen… het voelt logisch meer intimiteit te zoeken.
Toen begon haar lange preek over schaamte, fatsoen en geestelijke verbondenheid. Ik was eerlijk gezegd verbijsterd.
Frans, weet je wat je zegt? Zoiets is voor jongeren, voor mensen die nog een gezin willen starten. Wij zijn voorbij die leeftijd. Het idee alleen al: hoe zouden we eruitzien zonder kleren? We hebben onze plooien, niets om trots op te zijn. Op onze leeftijd draait het om vriendschap, om elkaar steunen niet om lichamelijke dingen. Jij leeft alleen nog in je basisbehoeften.
Ik had het gevoel alsof ik een misdaad opbiechtte. Zij plaatste zichzelf op een troon van fatsoen, en ik was een ploert omdat ik verlangde naar meer dan een wandeling en theepraatjes.
Maar Marijke, ik trek mijn buik niet in, ik sport, voel me fit! En jij bent een mooie vrouw voor je leeftijd. Waarom doen alsof ons leven voorbij is, enkel omdat we niet meer piepjong zijn?
Het hoort niet, Frans, beet ze me toe. Eerlijke vrouwen van mijn leeftijd zijn er voor de kleinkinderen en de volkstuin, niet voor dit soort ongedoe. Ik zou me kapot schamen tegenover mijn kinderen!
Op dat moment kwam het hoge woord eruit.
Dus je was nooit echt op zoek naar een relatie, maar naar een vriend waar je op kan leunen en van kan profiteren fietstochtjes, etentjes en toneel, allemaal prima, zolang het maar veilig en zonder gevoel blijft.
Dat maakte haar boos, zichtbaar. Ze opende direct het portier.
Dus omdat je twee maanden met mij uit eten bent geweest, zou ik je nu alles moeten geven?
Je snapt me niet, zei ik, terwijl er een storm van teleurstelling in me opkwam. Elk normaal hof maken leidt uiteindelijk tot meer verbondenheid. Jij wilde gewoon gezelschap, iemand met een auto en een portemonnee.
Ze stormde de regen in zonder om te kijken. Daar zat ik, kijkend hoe ze verdwijnt tussen de fietsenrekken van haar flat, boos op mezelf omdat ik mijn tijd had verkwanseld.
Ik hou van goede gesprekken, romans lezen, boeiende musea. Maar ik blijf een man met verlangens. Ik ga mezelf niet verstoppen achter valse schaamte, alleen omdat Marijke het leven heeft opgegeven voor tomatenplanten en moppergesprekken over haar heupen.
Ik heb haar nummer gewist, mijn datingprofiel verwijderd. Ik heb even tijd nodig voor mezelf.
Voortaan hak ik al op de eerste date de knoop door: vraag ik direct naar haar kijk op lichamelijke nabijheid. Komt er weer een betoog over het leven als oma? Dan reken ik mijn deel af en wens haar een fijn leven. Zo simpel is het.
Denk ik nu te brutaal, of is het heel normaal om een relatie met intimiteit te willen, ook op mijn leeftijd? En waarom melden zulke vrouwen zich op datingsites, als ze vinden dat hun leven al achter hen ligt?
